piątek, 6 lipca 2018

Widoczność ISS (lipiec - sierpień 2018): przeloty w białe noce (2/2)

Ruszamy z obserwacjami Międzynarodowej Stacji Kosmicznej podczas drugiego i ostatniego jednocześnie okresu widoczności nad Polską podczas sezonu białych nocy. Po miesięcznej przerwie najjaśniejszy i największy sztuczny obiekt orbitujący wokół Ziemi na nowo staje się dostrzegalny z perspektywy naszego kraju w najliczniejszych, najdłuższych i najbardziej widowiskowych przelotach w całym roku. Bliżej finału tego okresu widoczności, jeden z nich będzie miał miejsce podczas najdłuższego w XXI wieku całkowitego zaćmienia Księżyca, ale równie atrakcyjnie szykuje się już trzeci z dostępnych przelotów, który może zostać wzbogacony towarzystwem statku transportowego Progres MS-09 na godzinę przed dokowaniem do ISS. Pora na szczegóły obserwacji przelotów w drugim z najbardziej uwielbianych przez amatorów okresów widoczności ISS podczas białych nocy, zatem rządzących się specyficznymi cechami w porównaniu do przelotów w innych miesiącach.

Nieustanna bliskość Słońca pod horyzontem z perspektywy Polski i brak nocy astronomicznych, podczas których centrum tarczy Dziennej Gwiazdy skrywa się minimum 18 stopni pod horyzont, sprawia, że sztuczne obiekty orbitujące nad Ziemią i przelatujące nad Polską, znacznie częściej i dłużej bywają w zasięgu promieni słonecznych. Z jednej strony prowadzi to do wzrostu częstotliwości obserwowanych przelotów rozmaitych satelitów, flar Iridium czy właśnie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, z drugiej skutkuje dłuższym czasem widoczności przelotów i wzrostem ich widowiskowości przez jeszcze pełniejsze oświetlanie obiektu przez Słońce.

Właśnie z tego powodu, w każdym roku dwa okresy widoczności ISS stają się dla nas obserwatorów szczególnie cenne i uwielbiane - te podczas sezonu białych nocy, a pierwszy z nich już za nami. Stacja kosmiczna jest w białe noce oświetlania podczas znacznie większej liczby swoich przelotów nad Polską, a w kilku tygodniach sąsiadujących z przesileniem letnim właściwie podczas każdorazowej obecności nad naszym krajem, co objawia się najszerszym jaki tylko może wystąpić zakresem godzin poszczególnych przelotów - od pierwszych godzin po skryciu się Słońca pod horyzont po ostatnie etapy świtu. I choć przesilenie letnie oddala się już i będzie coraz bardziej oddalać w przeszłość, zasada widoczności ISS pozostanie ta sama jak podczas wiosny: początkowo dominują godziny poranne, jako, że strefa widocznych przelotów, rozpatrując to globalnie, zawsze posuwa się ze wschodu na zachód; im bliżej połowy okresu widoczności tym bardziej godziny obserwacji przelotów zaczynają się mieszać - wieczorne z porannymi plus takimi nawet w środku nocy (bo nawet wtedy Słońce jest wciąż niedaleko pod horyzontem), by w końcu dominujące stały się godziny wieczorne zwiastujące finał takiego okresu widoczności.

Poza wzrostem częstotliwości przelotów dostrzegalnych z perspektywy Polski największa w roku staje się także ich widowiskowość. Stacja przelatując nad naszym krajem zawsze znajduje się bliżej Dziennej Gwiazdy w porównaniu do innych okresów widoczności podczas nocy astronomicznych, oświetlana jest więc możliwie pełnie przynosząc nam najjaśniejsze w roku przeloty. W te białe noce, mimo że już wydłużające się i ciemniejące, pamiętajmy także o tym, że stanowią one znakomity czas do najczęstszego w roku występowania widowiskowych flar satelitów systemu Iridium - te "puszczające zajączki" sztuczne obiekty zmierzają ku emeryturze i od pewnego czasu są sukcesywnie zastępowane nową generacją satelitów Iridium NEXT, która z uwagi na odmienną budowę nie będzie już emitować krótkotrwałych błysków przewyższających blask Wenus, na które duże grono obserwatorów lubi polować. Skorzystajmy więc ile tylko się da na tej nieustannej bliskości Słońca pod horyzontem w obserwacjach przelotów ISS, flar Iridium czy innych satelitów, bo wkraczamy w drugi i ostatni z najkorzystniejszych okresów obserwacji Stacji w ciągu roku.

Podczas rozpoczynającego się okresu widoczności Międzynarodowa Stacja Kosmiczna ukaże się polskim obserwatorom ponad... 60 razy (!) osiągając często jasność powyżej -3,5 mag., po maksymalną możliwą -3,8 do -4,0 mag., świecąc zatem znacznie jaśniej od Marsa i Jowisza, a zbliżając się blaskiem do dominującej na wieczornym niebie Wenus, która od kilku miesięcy zdobi zachodni firmament w pierwszej części wieczoru. Wraz ze zbliżaniem się ku połowie okresu widoczności wzrośnie częstotliwość dobowa przelotów, które powtarzać się będą nawet 4 razy w ciągu jednej nocy. Okres dostrzegalnych przelotów rozciągnie się niemal na cały miesiąc.

Jak zwykle przypomnę, zwłaszcza dla osób stawiających pierwsze kroki w tym temacie:
podczas pierwszych w tym okresie przelotów występujących o godzinach porannych ISS przeważnie zaczyna się ukazywać dopiero na niebie wschodnim lub południowym (przemieszczając się niezmiennie na wschód) i z każdą chwilą przelotu zmniejszając elewację i pozostając w zasięgu nawet po sam wschodni bądź południowo-wschodni horyzont - jako, że w tych przelotach widzieć ją będziemy podczas wchodzenia w strefę dnia orbitalnego nie będzie ona gasnąć nad wschodem tak, jak podczas przelotów wieczornych;
➪ z kolei podczas przelotów dostrzegalnych podczas widoczności "mieszanej" w połowie nocy jak i przelotów wieczornych wypatrywanie ISS rozpoczynamy tradycyjnie od nieba zachodniego lub południowo-zachodniego, na którym ISS zacznie się ukazywać nabierając z każdą chwilą jasności i wysokości nad horyzontem;
➪ zaś podczas przelotów wieczornych ISS wlatując nad Polskę znajduje się już w strefie dnia orbitalnego przebywając w zasięgu promieni słonecznych, zatem przy bezchmurnej pogodzie i dobrej przejrzystości powietrza może się ona uwidaczniać przy niższych od 10 stopni elewacjach nad zachodnim horyzontem (zatem nieco szybciej od podanych niżej czasów), ale z uwagi na niską wówczas jeszcze jasność, na ogół słabszą przejrzystość atmosfery i znikomą prędkość kątową względem obserwatora jej ujrzenie bywa w takich chwilach zdecydowanie trudniejsze.

Pod względem dodatkowych atrakcji także ten okres widoczności ISS zapowiada się ze wspaniałymi dla obserwatorów gratisami. W piątek 27 lipca podczas ➨ najdłuższego w tym stuleciu całkowitego zaćmienia Księżyca ISS przemknie w pierwszym wieczornym przelocie przez niebo południowo-wschodnie stając się dostrzegalną w tej samej części firmamentu, w której świecić będą całkowicie pogrążony w ziemskim cieniu Księżyc i przebywający 4 stopnie niżej ➨ Mars we wielkiej opozycji, pierwszej od 15 lat. Przelot wystąpi wprawdzie przy znacznie większym dystansie względem czerwonej pary Księżyc-Mars, ale na zdjęciach wykonanych przy bardzo krótkich ogniskowych lub z wykorzystaniem obiektywów typu "rybie oko", nie będzie trudu w uwiecznieniu ISS razem z głównymi bohaterami tego wieczoru. O innych kadrach wartych sfotografowania podczas zaćmienia Księżyca wspominałem w czerwcu, ➨ w trzecim tekście Astronomicznej Kampanii Popularyzacyjnej poświęconym sprzętowi i metodom fotografowania zjawiska.

Z kolei podczas jednego z pierwszych przelotów ISS w tym okresie pojawi się możliwość ujrzenia sunącej po niebie Stacji w bardzo bliskim towarzystwie rosyjskiego statku kosmicznego Progress MS-09. Na późne godziny wieczorne 9 lipca (23:51 CEST) zaplanowany jest jego start, dokowanie zaś powinno nastąpić kilka godzin później, 10 lipca o godz. 03:39 CEST. Misja będzie zatem realizowana w trybie szybkiego podejścia, z osiągnięciem ISS w przeciągu 2-3 okrążeń Ziemi zamiast 2-3 dni. Taki termin planowanego startu dla nas w Polsce oznacza, że w razie udanego przeprowadzenia startu misji, przelot Progressa MS-09 niemal tę samą trajektorią na tle gwiazd co ISS nastąpi w około 40 minut przed przycumowaniem do Stacji. W tak krótkim okresie poprzedzającym połączenie, dystans pomiędzy każdym z nich będzie już bardzo niewielki i w takim wypadku po długiej przerwie będziemy mogli mówić o przelocie jednoczesnym. Progress MS-09 przy jasności około +2 mag. będzie stanowił wyraźnie ciemniejszy od ISS, ale nadal jasny punkt łatwo widoczny również spod miejskiego nieba.

Posiadacze telefonów z Androidem mogą się wspomóc recenzowanymi dawniej na blogu aplikacjami ISS Detector tudzież bardziej rozbudowanym Heavens Above. Poniżej orientacyjny harmonogram dostrzegalnych przelotów z Pomorza; wszystkie godziny podane są według strefy CEST (czas środkowoeuropejski letni) obowiązujący aktualnie w Polsce.

AKTUALIZACJA 10.07
Progress MS-09 planowo wystartował i bez opóźnień, a nawet z delikatnym wyprzedzeniem planu, połączył się z Międzynarodową Stacją Kosmiczną o godz. 03:30 CEST. Dokowanie nastąpiło po wykonaniu dwóch i pół orbity wokół Ziemi, co w przypadku Progressa stanowi pierwsze próbowane i jednocześnie udane dokowanie w trybie szybkiego podejścia do 2-3 godzin po starcie. Oznacza to, że od dzisiaj ISS i Progress MS-09 stanowią już jeden obiekt na niebie, a pojedyncza szansa na przelot dwóch obiektów minionej nocy łatwo mogła pozostać niewykorzystaną na skutek dominacji pochmurnej aury o poranku nad większością kraju. Pozostaje mieć nadzieję, że drugi z wspomnianych wyżej wyjątkowych przelotów - ten 27 lipca, uda się nam wszystkim pomyślnie uchwycić wzrokiem, a być może również i na fotografiach.

Przeloty ISS widoczne z Polski: lipiec - sierpień 2018

Możesz tez przejść od razu do:
- Tydzień 1 (08.07 - 14.07.2018),
- Tydzień 2 (15.07 - 21.07.2018),
- Tydzień 3 (22.07 - 28.07.2018),
- Tydzień 4 (29.07 - 04.08.2018).

Tydzień 1 (08 - 14.07.2018)


8 lip -1,7 mag.
Początek - 03:05:06 10° S
Górowanie / kulminacja - 03:07:12 16° SE
Koniec / wejście w cień - 03:09:18 10° ESE

9 lip -1,4 mag.
Początek - 02:14:37 10° SSE
Górowanie / kulminacja - 02:15:21 11° SE
Koniec / wejście w cień - 02:16:08 10° SE

10 lip -2,5 mag.
Przelot ze statkiem Progress MS-09, mającym dokować do ISS o godz. 03:39 CEST
Początek - 02:56:53 13° SSW
Górowanie / kulminacja - 02:59:08 25° SSE
Koniec / wejście w cień - 03:01:55 10° E

11 lip -2,1 mag.
Początek - 02:06:27 17° SSE
Górowanie / kulminacja - 02:07:12 18° SSE
Koniec / wejście w cień - 02:09:32 10° ESE

12 lip -1,5 mag.
Początek - 01:15:59 12° SE
Górowanie / kulminacja - 01:15:59 12° SE
Koniec / wejście w cień - 01:16:46 10° ESE

12 lip -3,1 mag.
Początek - 02:48:37 14° SW
Górowanie / kulminacja - 02:51:07 36° SSE
Koniec / wejście w cień - 02:54:12 10° E

13 lip -2,8 mag.
Początek - 01:58:06 23° S
Górowanie / kulminacja - 01:59:05 28° SSE
Koniec / wejście w cień - 02:01:58 10° E

13 lip -3,6 mag.
Początek - 03:31:59 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 03:35:14 54° S
Koniec / wejście w cień - 03:38:29 10° E

14 lip -2,2 mag.
Początek - 01:07:31 20° SE
Górowanie / kulminacja - 01:07:31 20° SE
Koniec / wejście w cień - 01:09:37 10° E

14 lip -3,5 mag.
Początek - 02:40:09 12° WSW
Górowanie / kulminacja - 02:43:07 48° S
Koniec / wejście w cień - 02:46:20 10° E

Tydzień 2 (15 - 21.07.2018)


15 lip -1,3 mag.
Początek - 00:16:54 10° ESE
Górowanie / kulminacja - 00:16:54 10° ESE
Koniec / wejście w cień - 00:16:59 10° ESE

15 lip -3,3 mag.
Początek - 01:49:31 24° SW
Górowanie / kulminacja - 01:51:00 40° SSE
Koniec / wejście w cień - 01:54:08 10° E

15 lip -3,7 mag.
Początek - 03:24:01 10° W
Górowanie / kulminacja - 03:27:15 56° S
Koniec / wejście w cień - 03:30:30 10° ESE

16 lip -3 mag.
Początek - 00:58:47 31° SSE
Górowanie / kulminacja - 00:58:55 31° SSE
Koniec / wejście w cień - 01:01:53 10° E

16 lip -3,7 mag.
Początek - 02:31:52 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 02:35:06 56° S
Koniec / wejście w cień - 02:38:21 10° E

17 lip -2,2 mag.
Początek - 00:07:56 19° ESE
Górowanie / kulminacja - 00:07:56 19° ESE
Koniec / wejście w cień - 00:09:32 10° E

17 lip -3,7 mag.
Początek - 01:40:33 16° WSW
Górowanie / kulminacja - 01:42:56 51° S
Koniec / wejście w cień - 01:46:10 10° E

17 lip -3,6 mag.
Początek - 03:16:01 10° W
Górowanie / kulminacja - 03:19:13 48° S
Koniec / wejście w cień - 03:22:25 10° ESE

17 lip -1,4 mag.
Początek - 23:16:50 11° ESE
Górowanie / kulminacja - 23:16:50 11° ESE
Koniec / wejście w cień - 23:17:00 10° ESE

18 lip -3,5 mag.
Początek - 00:49:24 26° SW
Górowanie / kulminacja - 00:50:47 43° SSE
Koniec / wejście w cień - 00:53:56 10° E

18 lip -3,8 mag.
Początek - 02:23:49 10° W
Górowanie / kulminacja - 02:27:03 54° S
Koniec / wejście w cień - 02:30:17 10° ESE

18 lip -3,2 mag.
Początek - 23:57:14 23° SSW
Górowanie / kulminacja - 23:58:39 34° SSE
Koniec / wejście w cień - 00:01:40 10° E

19 lip -3,8 mag.
Początek - 01:31:37 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 01:34:51 56° S
Koniec / wejście w cień - 01:38:06 10° E

19 lip -3,3 mag.
Początek - 03:08:00 10° W
Górowanie / kulminacja - 03:11:05 36° SSW
Koniec / wejście w cień - 03:14:09 10° SE

19 lip -2,8 mag.
Początek - 23:03:46 10° SSW
Górowanie / kulminacja - 23:06:33 26° SSE
Koniec / wejście w cień - 23:09:21 10° E

20 lip -3,8 mag.
Początek - 00:39:26 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 00:42:40 53° S
Koniec / wejście w cień - 00:45:53 10° E

20 lip -3,6 mag.
Początek - 02:15:45 10° W
Górowanie / kulminacja - 02:18:56 45° SSW
Koniec / wejście w cień - 02:22:05 10° ESE

20 lip -2,4 mag.
Początek - 22:12:06 10° SSW
Górowanie / kulminacja - 22:14:28 18° SSE
Koniec / wejście w cień - 22:16:51 10° ESE

20 lip -3,6 mag.
Początek - 23:47:18 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 23:50:27 46° SSE
Koniec / wejście w cień - 23:53:38 10° E

21 lip -3,8 mag.
Początek - 01:23:30 10° W
Górowanie / kulminacja - 01:26:43 53° S
Koniec / wejście w cień - 01:29:57 10° ESE

21 lip -2,8 mag.
Początek - 03:00:03 10° W
Górowanie / kulminacja - 03:02:50 25° SSW
Koniec / wejście w cień - 03:05:35 10° SSE

21 lip -3,3 mag.
Początek - 22:55:12 10° SW
Górowanie / kulminacja - 22:58:17 37° SSE
Koniec / wejście w cień - 23:01:21 10° E

Tydzień 3 (22 - 28.07.2018)


22 lip -3,8 mag.
Początek - 00:31:16 10° W
Górowanie / kulminacja - 00:34:30 56° S
Koniec / wejście w cień - 00:37:44 10° ESE

22 lip -3,2 mag.
Początek - 02:07:41 10° W
Górowanie / kulminacja - 02:10:42 33° SSW
Koniec / wejście w cień - 02:13:42 10° SE

22 lip -1,8 mag.
Początek - 03:45:41 10° SW
Górowanie / kulminacja - 03:46:27 11° SW
Koniec / wejście w cień - 03:47:13 10° SSW

22 lip -2,9 mag.
Początek - 22:03:14 10° SW
Górowanie / kulminacja - 22:06:07 28° SSE
Koniec / wejście w cień - 22:09:00 10° E

22 lip -3,8 mag.
Początek - 23:39:02 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 23:42:16 55° S
Koniec / wejście w cień - 23:45:30 10° E

23 lip -3,5 mag.
Początek - 01:15:22 10° W
Górowanie / kulminacja - 01:18:30 42° SSW
Koniec / wejście w cień - 01:19:14 36° SSE

23 lip -3,6 mag.
Początek - 22:46:50 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 22:50:01 49° S
Koniec / wejście w cień - 22:53:13 10° E

24 lip -3,7 mag.
Początek - 00:23:04 10° W
Górowanie / kulminacja - 00:26:17 50° S
Koniec / wejście w cień - 00:27:23 33° SE

24 lip -1,4 mag.
Początek - 01:59:42 10° W
Górowanie / kulminacja - 01:59:57 11° W
Koniec / wejście w cień - 01:59:57 11° W

24 lip -3,4 mag.
Początek - 21:54:40 10° SW
Górowanie / kulminacja - 21:57:47 40° SSE
Koniec / wejście w cień - 22:00:54 10° E

24 lip -3,8 mag.
Początek - 23:30:48 10° W
Górowanie / kulminacja - 23:34:01 55° S
Koniec / wejście w cień - 23:36:13 18° ESE

25 lip -2,2 mag.
Początek - 01:07:15 10° W
Górowanie / kulminacja - 01:08:49 22° WSW
Koniec / wejście w cień - 01:08:49 22° WSW

25 lip -3,7 mag.
Początek - 22:38:31 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 22:41:45 56° S
Koniec / wejście w cień - 22:44:59 10° E

26 lip -3,3 mag.
Początek - 00:14:53 10° W
Górowanie / kulminacja - 00:17:52 39° SSW
Koniec / wejście w cień - 00:17:52 39° SSW

26 lip -3,6 mag.
Początek - 21:46:16 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 21:49:28 51° S
Koniec / wejście w cień - 21:52:40 10° E

26 lip -3,6 mag.
Początek - 23:22:33 10° W
Górowanie / kulminacja - 23:25:43 48° SSW
Koniec / wejście w cień - 23:27:01 29° SE

27 lip -1,4 mag.
Początek - 00:59:15 10° W
Górowanie / kulminacja - 00:59:38 12° WSW
Koniec / wejście w cień - 00:59:38 12° WSW

27 lip -3,7 mag.
Przelot w pobliżu godziny fazy maksymalnej (22:21 CEST) całkowitego zaćmienia Księżyca
Początek - 22:30:13 10° W
Górowanie / kulminacja - 22:33:26 54° S
Koniec / wejście w cień - 22:36:13 13° ESE

28 lip -2,4 mag.
Przelot przed końcem całkowitego zaćmienia Księżyca, jednak widoczny jedynie na niebie SW
Początek - 00:06:43 10° W
Górowanie / kulminacja - 00:08:50 25° SW
Koniec / wejście w cień - 00:08:50 25° SW

28 lip -3,7 mag.
Początek - 21:37:54 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 21:41:08 56° S
Koniec / wejście w cień - 21:44:21 10° E

28 lip -3,1 mag.
Początek - 23:14:17 10° W
Górowanie / kulminacja - 23:17:20 36° SSW
Koniec / wejście w cień - 23:18:04 31° SSE

Tydzień 4 (29.07 - 04.08.2018)


29 lip -3,4 mag.
Początek - 22:21:54 10° W
Górowanie / kulminacja - 22:25:03 45° SSW
Koniec / wejście w cień - 22:27:20 17° SE

29 lip -1,7 mag.
Początek - 23:58:43 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 23:59:56 15° WSW
Koniec / wejście w cień - 23:59:56 15° WSW

30 lip -3,5 mag.
Początek - 21:29:31 10° W
Górowanie / kulminacja - 21:32:44 52° S
Koniec / wejście w cień - 21:35:57 10° ESE

30 lip -2,5 mag.
Początek - 23:06:05 10° W
Górowanie / kulminacja - 23:08:50 25° SSW
Koniec / wejście w cień - 23:09:13 24° SSW

31 lip -2,9 mag.
Początek - 22:13:34 10° W
Górowanie / kulminacja - 22:16:34 33° SSW
Koniec / wejście w cień - 22:18:31 17° SE

1 sie -1,8 mag.
Początek - 22:58:07 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 23:00:10 16° SW
Koniec / wejście w cień - 23:00:28 16° SSW

2 sie -2,2 mag.
Początek - 22:05:20 10° W
Górowanie / kulminacja - 22:07:57 22° SSW
Koniec / wejście w cień - 22:09:49 14° SSE

4 sie -1,5 mag.
Początek - 21:57:27 10° WSW
Górowanie / kulminacja - 21:59:13 14° SW
Koniec / wejście w cień - 22:00:58 10° S

Podane koordynaty będą się zawsze nieznacznie różnić w zależności od dokładnej lokalizacji obserwatora i nie dotyczą jednakowo wszystkich regionów Polski - różnice te nie są jednak znaczne i ograniczają się do kilkunastu-kilkudziesięciu sekund. Bardziej natomiast uwidaczniać się będą różnice w wysokości ISS nad horyzontem rzutujące jednocześnie na jasność maksymalną Stacji w konkretnym przelocie. Wraz z bardziej południową szerokością geograficzną rosnąć o odpowiednią ilość stopni będzie elewacja ISS jednocześnie z nieco wyższą od podanych wyżej jasności (przeważnie ujemnych) wyrażonych w magnitudo. Aby ustalić czasy dla swojej lokalizacji można posiłkować się poprzez Heavens Above lub choćby wspomniane wyżej aplikacje mogące dzięki sygnałowi GPS z urządzenia mobilnego obliczyć czasy przelotów maksymalnie dokładnie na ile będzie na to pozwalała precyzja samego urządzenia.

Sortowanie podanych przelotów według: data i jasność maksymalna wyrażona w mag., godzina początku przelotu lub momentu, od którego ISS stanie się oświetlona (przy przelotach porannych), elewacja wyrażona w stopniach nad horyzontem i azymut, następnie maksimum, również z elewacją i azymutem, na końcu moment zakończenia widoczności przelotu, elewacja i azymut.

  f   Bądź na bieżąco z tekstami, zjawiskami astronomicznymi i wszystkim co ważne dla amatora astronomii - dołącz do stałych czytelników bloga na Facebooku lub GooglePlus.

2 komentarze:

  1. No to teraz tylko oczy zadzierać i patrzeć w niebo. Na pewno mną razy uda mi się im pomachać ;)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. O tak! Mi pierwszy z tych uatrakcyjnionych przelotów 10 lipca uciekł nad chmurami, więc ufam, że drugi z nich - ten 27 lipca - będzie dla odmiany widoczny pod bezchmurnym niebem... ;-)

      Usuń

Zainteresował Ciebie wpis? Masz własne spostrzeżenia? Chcesz dołączyć do dyskusji lub rozpocząć nową? Śmiało! :-)
Jak możesz zostawić komentarz? - Instrukcja
Pamiętaj o Polityce komentarzy

W komentarzach możesz stosować podstawowe tagi HTML w znacznikach <> jak b, i, a href="link"